Christmas Bombing – Ném bom trong dịp Giáng Sinh (Phần 1)

B52 đang rải bom. Ảnh: internet

B52 đang rải bom. Ảnh: internet

HM Blog. Tôi tìm trên mạng về cuộc chiến 12 ngày trên bầu trời Hà Nội thì thấy bài này của Viện Bảo tàng Smithsonian, một trong những tạp chí uy tín nhất thế giới. Dù bài đã đăng cách đây 11 năm nhưng tư liệu tác giả đưa ra có nhiều chi tiết rất đáng suy ngẫm. Cũng chả biết bên mình đã đăng và dịch chưa.

Nhân kỷ niệm 40 năm cuộc chiến Điện Biên Phủ trên không, HM Blog xin đăng một vài entry về sự kiện lịch sử này.

Nếu bạn đọc nào từng sống qua những ngày đó, hoặc chính mình tham gia chiến trận 12 ngày đêm, và muốn chia sẻ trên HM Blog thì sẽ được vui mừng đón nhận.

Bài này do bạn đọc có nick là Dove, một TS của Viện Khoa học Việt Nam, biên dịch và chuyển tải. Cảm ơn anh Dove rất nhiều.

Christmas Bombing

Tác giả: Marshal Michel, Air & Space Smithsonian Magazine, 01/2001

Tháng 12/1972, các máy bay ném bom B-52 mà những khẩu đội tên lửa của  Bắc Việt đón lõng đã bay đến Hà Nội. Đêm này sang đêm khác, chúng xâm nhập bầu trời thủ đô hầu như theo cùng một đường bay.

1. Giữa hai dòng quan điểm.

Năm ngoái, tôi đã xem buỗi trình diễn về chiến dịch oanh tạc cuối cùng của Hoa Kỳ tại một gian trưng bày nhỏ của Bảo tàng chiến thắng B-52. Trên sân khấu là 3 màn hình video và một sa bàn điện lớn của thành phố Hà Nội. Khi âm thanh của bản quân nhạc, được đệm bởi những tiếng nổ vang rền của lưới lửa phòng không, đã tràn ngập căn phòng thì các màn video chiếu lên cảnh tên lửa đất đối không lao vọt vào bầu trời đêm như những tia chớp và máy bay B-52 cháy đùng đùng rơi xuống đất lả tả.

Các ngọn đèn trên sa bàn lóe sáng để thể hiện những vị trí bị oanh tạc hoặc những nơi mà B-52 rơi. Ảnh các vị lãnh đạo Bắc Việt thăm các tòa nhà bị ném bom hủy diệt hay động viên khích lệ các khẩu đội phòng  không đan xen nhau hiện ra trên màn video.

Hướng dẫn viên Việt Nam dịch đoạn kết: “Điện Biên Phủ trên không, 12 ngày đêm chiến thắng B-52…mãi là niềm tự hào và sức mạnh tinh thần của dân tộc Việt Nam đầy thiện chí và thông minh”.

Tôi đã đến Hà Nội khảo cứu để viết cuốn sách thứ hai của mình về không chiến tại miền Bắc Việt Nam nhằm tường thuật lại chiến dịch Linebacker II (Người yểm trợ tiền phương?), đó là chiến dịch ném bom Hà Nội bằng B-52 vào tháng 12/1972.

Tôi đã đến với nhận thức chuẩn mực của người Mỹ về cuộc không kích. Đó là vào đầu tháng 12/1972, Tổng thống Richard Nixon và cố vấn an ninh Henry Kissinger phải đối mặt với thất bại chính trị.

Bắc Việt đã hủy bỏ cuộc thương lượng tại Paris. Rõ ràng họ chờ Quốc hội chống chiến tranh của Hoa Kỳ sẽ trở lại (chính trường) trong tháng 1, ngân sách chiến tranh sẽ bị cắt và nhờ vậy họ sẽ toàn thắng.

Để buộc Bắc Việt kí hòa ước, Nixon đã quyết định ném bom Hà Nội. Sau những thất bại ban đầu nặng nề, B-52 đã có thể tấn công mà không bị trừng phạt tương xứng và sau 11 ngày đêm không kích, Bắc Việt đã trở lại Paris để kí hiệp ước mà họ đã bác bỏ trong tháng 12.

Nhưng giờ đây, sau vài ngày ở Hà Nội, tôi thấy Bắc Việt có nhận thức khác về chiến dịch ném bom. Theo họ, Linebacker II là chiến thắng chung cuộc của Việt Nam đối với Hoa Kỳ, một chiến thắng có cùng tầm cỡ với chiến thắng đã buộc người Pháp phải rời bỏ Đông Dương.

Tôi đã tới bảo tàng nhằm cố gắng lí giải các bức tranh nước đôi và đối lập nhau về trận chiến, thế nhưng tôi đã không tìm được câu trả lời.

Tôi đã ra khỏi bảo tàng qua một cái sân, nơi mà những mảnh vụn và bộ phận của chiếc B-52 bị bắn hạ được chất thành đống cao khoảng 20 thước Anh (khoảng 6m). Cạnh đấy là 2 tên lửa SA-2 nằm trên bệ phóng, một trạm phát sóng rada điều khiển tên lửa và một xe điều khiển, nơi mà khẩu đội tên lửa bám theo các máy bay ném bom và cố gắng bắn hạ.

Tôi bước đi giữa đống xác B-52 ở một bên và chiếc xe điều khiển ở phía bên kia, thế là tôi chợt nghĩ ra rằng những người lính đã chiến đấu trong hoàn cảnh tương tự nhau:  sáu người trong khoang phi hành đoàn chật hẹp của chiếc B-52 bị nhắm bắn bởi 7 người bị nhốt trong chiếc xe không rộng hơn, điều khiển tên lửa SA-2.

 2. Chiến dịch ném bom đã được mở màn như thế đấy

Thứ sáu ngày 15/12/1972, tại căn cứ không quân Andersen trên đảo Guam,  đại úy Bob Certain và phi hành đoàn của chiếc B-52G nhận thấy việc luân phiên trở về Mỹ của tất cả các phi hành đoàn đều bị đình chỉ.

Quả thật là cú, bởi nhẽ phi hành đoàn đã chuẩn bị để trở về căn cứ  không quân Blythville tại Arkansas vào hôm thứ hai và thế là thêm một lần nữa kế hoạch lại bị đảo lộn: lần đầu họ dự định trở về hôm 4/12, rồi sau đó là 12/12.

Cơ trưởng, thiếu tá Don Rissi, thì đặc biệt là bực mình, vì đáng nhẽ ra được bổ nhiệm làm chỉ huy phi đội khi trở về nước.

Trong một hồi kí chưa được xuất bản, Certain, hoa tiêu B-52, đã nhớ lại rằng các thành viên phi hành đoàn phản ứng như thế nào: “Thoạt đầu, họ đã nghĩ và hy vọng rằng chiến tranh đã kết thúc và họ bị giữ lại Guam để đưa tất cả các phi cơ trở lại Hoa Kỳ. Thế nhưng vào sáng thứ bảy, khi đáo qua vùng trực chiến họ lại thấy tất cả các B-52 đều được cấp nhiên liệu và chất đầy bom.” (Xem toàn bộ hồi kí tại http://www.airspacemag.com.)

11 giờ sáng thứ hai ngày 18/12, phi hành đoàn của Certain bước vào phòng chỉ dẫn tác chiến và tụ tập với hơn 100 thành viên của các phi hành đoàn khác. Trong bối cảnh giống hệt như trong Twelve O’clock High (Cao điểm 12 giờ) – một bộ phim kinh điển về Thế chiến II, sĩ quan tác chiến bước đến bục và tuyên bố, “Thưa các vị, mục tiêu tối nay của các vị là Hà Nội,”.

Thế rồi trên màn hình phía sau ông ta hiện ra bản đồ Bắc Việt với thủ đô nằm trọn trong tam giác mục tiêu. Đấy là lần đầu tiên mà các máy bay ném bom hạng nặng được điều động bất kể lưới phòng không dày đặc của Hà Nội.

Nixon đã ra lệnh ném bom Hà Nội vào hôm 14/12 và Bộ Tổng hành dinh của không quân chiến lược (SAC) tại Omaha, Nebraska, đã vội vã lập kế hoạch. Bộ chỉ huy của Không đoàn số 8 tại Guam đã ngạc nhiên với quyết định tác chiến của SAC tại Omaha.

Bởi nhẽ, các sĩ quan tác chiến của Không đoàn số 8, những người đã nhiều năm lập phương án không kích cho B-52 và do đóng tại Guam, họ có thể thảo luận chiến thuật với các phi hành đoàn B-52 và bởi vậy họ e rằng khoảng cách nửa vòng trái đất giữa SAC và các phi hành đoàn chiến đấu dường như chắc chắn sẽ làm nẩy sinh rắc rối.

Theo kế hoạch tác chiến của SAC, các máy bay ném bom B-52, bay từ Guam và từ một căn cứ của Mỹ tại U-Tapao, Thái Lan, được phiên chế thành 3 đợt tấn công trong suốt cả đêm với khoảng cách giữa mỗi đợt là 4 tiếng. Các máy bay ném bom phải bay đến Hà Nội hầu như theo duy nhất một tuyến bay.

Sau phiên thông báo nhiệm vụ tác chiến thứ nhất, đại úy Jim “Bones” Schneidman, một phi công phụ của B-52, đã có ấn tượng chẳng hay ho gì. “Ngay trước khi thực hiện nhiệm vụ, đã rõ rằng đó là một chiến thuật ngu xuẩn, mọi người đều bay đến theo cùng một hướng, cùng một độ cao và bay ra theo cùng một đường,” anh ấy nói. “Nó giống làm sao cảnh tượng quân Anh trong chiến tranh cách mạng (giành độc lập cho Hoa Kỳ?)

– Tất cả đứng thẳng, bước theo hàng và trở thành những mục tiêu dễ hạ

– Quả là quái dị.”

Ngày 18/12, trong điều kiện gió mùa đông bắc, hoàng hôn tại một làng  nhỏ thuộc tỉnh Nghệ An, ở ven biên giới phía Tây của Bắc Việt, đặc biệt rét và mưa. Đại đội Rada số 45, trung đoàn rada số 29, thuộc Bộ tư lệnh Phòng không của Quân đội nhân dân Việt Nam, do Đinh Hữu Thận là đại đội trưởng, đóng ngay bên rìa làng và thực hiện nhiệm vụ trên tuyến cảnh giới số một (ngoại vi) của hệ thống cảnh báo phòng không.

Khi một đám các đốm sáng xuất hiện, di chuyển về hướng bắc và oai vệ diễu qua sông Mekong, biên giới tự nhiên giữa Thái Lan và Lào, thì Thận và các đồng đội gò mình bám màn hình rada cảnh giới P12 do Liên Xô chế tạo.

Các đốm sáng được bao bọc bởi nhiễu tĩnh điện dày đặc và căn cứ trên dạng nhiễu, Thận và đội nhận ra đó là B-52, máy bay ném bom chiến lược lớn nhất của Hoa Kỳ, có khả năng chở đến 30 tấn bom.

Trước đây các trắc thủ của đại đội 45 đã từng nhiều lần phát hiện được tín hiệu phản hồi của B-52, nhưng chưa bao giờ nhiều đến như vậy và họ sững sờ khi thấy các đốm sáng hướng đến cao điểm 300, nơi mà B-52 thường rẽ sang trái để oanh tạc các mục tiêu trên đất Lào hoặc rẽ phải đến các mục tiêu ở khúc eo miền Trung Việt Nam.

Thế nhưng hôm nay B-52 vượt qua cao điểm 300 và bay tiếp về hướng Bắc.

Bỗng nhiên, Thận nhận thấy rằng chúng bay theo hướng mà các máy bay cường kích của Hoa Kỳ thường sử dụng để tấn công Hà Nội. Anh đã quan sát các tín hiệu phản hồi thêm vài giây, sau đó vào lúc 7h15 theo giờ Hà Nội, báo cáo lên ban chỉ huy trung đoàn: “Nhiều máy bay B52 đã vượt qua cao điểm 300. Chúng có vẻ đang trên đường bay đến Hà Nội.”

Trung đoàn, lập tức chuyển thông báo về Bộ chỉ huy phòng không ở Hà Nội.

Sau khoảnh khắc chờ đợi không bao lâu, Thận được yêu cầu nhắc lại thông báo. Trận chiến cuối cùng của Hoa Kỳ trong chiến tranh Việt Nam đã được mở màn như thế đấy.

3. Mạng lưới phòng không của Bắc Việt

Thận và khẩu đội rada của anh là một bộ phận của mạng lưới rada phòng không phủ kín toàn bộ lãnh thổ Bắc Việt. Tuy nhiên các rada chỉ được kết nối thô thiển bởi một hệ thống do người điều khiển, bởi vậy gặp nhiều nhiều khó khăn khi phải đối mặt với các cuộc tấn công phức hợp bao gồm nhiều đợt liên tiếp nhau hoặc trong tình huống chiến sự thay đổi nhanh.

Báo cáo của Thận về đợt không kích được chuyển đến Bộ tư lệnh phòng không. Trung tâm của Bộ tư lệnh là một sảnh rộng, bị choán bởi các bản đồ mica trong suốt được kẻ lưới tọa độ.

Một bên của bản đồ là các sĩ quan chỉ huy phòng không và các máy điện thoại để liên lạc với các đơn vị tên lửa. Phía bên kia là các điền đồ viên đánh dấu diễn biến của trận không kích lên bản đồ theo thông báo bằng điện đàm của các trắc thủ rada về tọa độ của các máy bay. Các điền đồ viên phải thể hiện thông tin lên bản đồ sao cho các sĩ quan phòng không có thể đọc được từ phía mặt sau của nó.

Vietnamese_Antiaircraft_Weapons (1)

Hệ thống phòng không Bắc VN. Ảnh: WIKI

Sư đoàn phòng không số 36 đảm nhận trách nhiệm bảo vệ khu vực Hà Nội. Sư đoàn này có nhiều rada và pháo phòng không, tuy nhiên đóng vai trò chủ lực là 3 trung đoàn tên lửa SA-2, đó là: Trung đoàn số 26 bảo vệ vùng phía Bắc và phía Đông thành phố, trong khi đó các trung đoàn số 257 và 274 bảo vệ phía Tây và Nam.

Mỗi trung đoàn được trang bị một số rada cảnh giới (early warning rada) và trong biên chế có 3 tiểu đoàn SA-2. Các tiểu đoàn này đều có rada cảnh giới, các ra đa điều khiển đạn đạo và 6 bệ phóng tên lửa SA-2.

Do khả năng cơ động linh hoạt của các máy bay chiến đấu Hoa Kỳ cho nên hệ thống điều khiển đạn đạo SA-2 chỉ phát huy hiệu quả không ổn định trong suốt cuộc chiến. Nói chung, hệ thống có độ tin cậy chấp nhận được, nhưng không thực sự tiện lợi vì sử dụng đèn chân không, máy tính cơ học nên chậm. Rada điều khiển đạn đạo dễ bị vô hiệu hóa bởi các phương tiện điện tử gây nhiễu.

Như vậy, hiệu quả của hệ thống chủ yếu phụ thuộc vào kỹ năng của 7 thành viên của khẩu đội.

Các khẩu đội tên lửa của Hà Nội đã có kinh nghiệm nhiều năm chiến đấu chống lại các cuộc không kích của Hoa Kỳ và đều đặc biệt nóng lòng được hạ gục B-52. Các máy bay ném bom hạng nặng này đã làm tiêu hao lực lượng của Bắc Việt tại khu vực Khe Sanh và mới đây đã ném bom túi bụi những đơn vị chiến đấu của Bắc Việt tại một nơi nào đó về phía Nam.

Các chuyên gia Bắc Việt đã nghiên cứu hầu như hàng ngày chiến thuật chuẩn của B-52 và các quy trình gây nhiễu bởi vì các máy bay này đã được sử dụng để tấn công các mực tiêu tại Lào và phía Nam của BắcViệt.

Tại một hội nghị, được tổ chức vào tháng 10/1972, chỉ huy của các tiểu đoàn tên lửa đã nghiên cứu hàng trăm thước phim về nhiễu B-52 do các đơn vị đóng ở nam phần Bắc Việt chụp từ các màn hiện sóng của rada cảnh giới (Spoon Rest rada) và ra đa điều khiển.

Sau hội nghị này, Bộ Tư lệnh phòng không đã biên soạn cẩm nang “Cách đánh B-52 của bộ đội tên lửa” và phân phát cho toàn bộ các đơn vị tên lửa SA-2.

<Còn tiếp…>

Advertisements

49 Responses to Christmas Bombing – Ném bom trong dịp Giáng Sinh (Phần 1)

  1. silver price says:

    Ăn cơm quân đội chưa bao lâu, ngày 30/11/1968 ông bị thương tại Sóc Con Trăng, Tây Ninh và giải ngũ ngày 27/5/1969. Năm Mậu Thân Tiểu đoàn 52 BĐQ đang đóng quân tại cầu Tân Cảng và nhà máy xi măng Hà Tiên đã được lệnh hành quân thay thế Tiểu đoàn 36 BĐQ tại tiền đồn Sóc Con Trăng (cách Tống Lê Chân khoảng 15 cây số). Đêm 30/11/1968 ôngtình nguyện thay thế trung đội Thiếu Uý Sơn (chuẩn bị đi phép ngày hôm sau) làm phiên trực. Tối 30/11/1968, Trung đội ông ra tiếp cứu một bán tiểu đội “mắt thần” bị tấn công. Bị phục kích và bị thương, máy bay tản thương của Sư đoàn 1 Không Kỵ Hoa Kỳ đã bốc ông về thẳng bệnh viện 27th tại căn cứ Long Bình để điều trị. Tiểu Đoàn 52 đóng tại Sóc Con Trăng gần Tống Lê Chân nằm trong chiến dịch Phượng Hoàng, hành quân hỗn hợp Việt Mỹ dọc hành lang biên giới. Sóc Con Trăng cách biên giới Campuchia 4 cây số vế phía Bắc thuộc Bình Long giáp ranh Tây Ninh và Hớn Quản.

  2. Hà Linh says:

    Cảm ơn anh Dove. Cảm ơn anh Cua.
    Đọc bài này, đọc các comment của thế hệ đi qua chiến tranh như anh Cua, anh Lai Tran Mai , anh Truongtanhung…thấy bồi hồi, thực sự là ngân ngấn nước mắt..nghĩ về những ngày chiến tranh khốc liệt, đau thương của dân tộc mình….
    Tưởng nhớ những người đồng bào đã bỏ mình trong cuộc chiến nói chung và trong trận ném bom kinh hoàng được đề cập trong entry.

  3. mai says:

    Cũng tại NĐD, NVT rước voi về… ném bom HN thôi. Nếu không thì bây giờ VN đã đưa Mỹ lên đến thiên đường xhcn rồi, đâu có phải giẫy hoài không chết cho đến ngày nay.

  4. Nhat Dinh says:

    Quên không nói luôn với bác Dove: 1. Distant warning: Radar cảnh giới. 2. Spoon Rest acquisition: Radar dò tìm mục tiêu. 3. Fan Song: Radar ngắm bắn (cái cánh sóng hướng cho đạn đi lên). Cái 1 phát hiện mục tiêu từ Lào, cái 2 để lấy góc phương vị và góc tà (còn có radar góc tà riêng), khi nào phóng đạn mới bật cái 3.

    • Dove says:

      Hoàn toàn đồng ý vói Nhất Đinh. Hôm qua tôi đã trao đổi lại với các cựu sĩ quan tên lửa họ cũng cho biết như vậy. Bài kế tiếp sẽ được sửa lại và kèm theo chú giải thuật ngữ để đọc giả có thể hiểu.

      Cám ơn.

  5. Nhat Dinh says:

    To như Tổng Cua là phải có bài về Linebacker 2 rồi. Chả gì cũng 40 năm. Tháng 3/2012 tôi đã viết một bài và kiếm được khoảng 200 bảng Anh nhờ cái Linebacker 2. Hồi đó tôi hy vọng là nhân dịp 40 năm và quan hệ hai nước đang rất tốt, tàu Mỹ vào cảng đều đều, cộng với tinh thần hòa giải thì sẽ có những cuộc gặp mặt nhân chứng hai bên.

    Vấn đề hai bên có quan điểm hoàn toàn trái ngược về kết quả chính trị của trận đánh cũng đã rõ từ lâu. Bên nào cũng bảo vệ quan điểm của mình và không thèm nghe bên kia. Vì thế mới cần những cuộc gặp mặt nhân chứng lịch sử, trước khi họ chết. Và gặp mặt phải trên tinh thần cởi mở và hòa giải để làm sáng tỏ chi tiết kỹ thuật, không phải để lên án nhau. Nhưng chẳng có gì cả, vẫn là bên ta tự sướng, một số dữ liệu luộc đi luộc lại, có những chi tiết mâu thuẫn với dữ liệu báo chí đưa năm 2002.

    Gặp một bác Mỹ tin là sau đêm 29/12 thì một toán boyscout có thể hành quân từ Nam ra Hà Nội mà không gặp trở ngại gì tôi có hỏi thế chiếc B52 rơi ngày 4/1/1973 ngoài khơi tp Vinh là tự nó rơi chắc? Thế là bác ấy tịt. Những trận đánh lớn mà hai bên cùng tuyên bố thắng trận thường là những trận hay và hàng trăm năm sau vẫn có thể làm luận án tiến sĩ từ việc phân tích bằng chứng, nhân chứng.

    Một số bí ấn vẫn chưa được giải mã như chiếc B52 Phạm Tuân bắn rơi ở đâu? Có phải là chiếc rơi ở Ngọc Hà mà đã ghi công cho bộ đội tên lửa? Vũ Xuân Thiều thực sự có bắn rơi máy bay B52 nào vào tối ngày 28/12 không? Hai phi công MIG bị bắn rơi đêm 18 và đêm 20/12 là ai? Phía Mỹ thì từng chiếc rơi và tổ lái đã được nêu rõ. Còn chi tiết có bức điện hoặc nhắn tin từ Hà Nội đi vào cuối cuộc không kích hay không thì đến nay cũng chưa rõ.

    Bác Dove chú ý là sư đoàn 361 chứ không phải 36. Trung đoàn 261 chứ không phải 26 (đơn giản là có 3 trung đoàn thì mỗi trung đoàn phải đủ 3 chữ số). Có thể bộ gõ của bác làm tuột mất số 1.

    Mai lại bận việc không biết có chạy ra quảng trường Nhà Hát Lớn để tham gia được không đây!

  6. Nguyễn Đình Cường says:

    Gửi anh Hiệu Minh

    Thật tình cờ,khoảng năm 2008-2010, tôi đọc trên blog HM thấy có bài viết bác sĩ thú y thăm Whitehouse và có hình chú Lưu – Phó giám đốc Hanvet.

    Tôi ra Hà nội công tác và gặp Lưu. Lưu nói với tôi về HM và khen HM nhiều về sự thông minh , về tình bạn chân thành.Tôi đọc HM nhiều cho nên tôi biết. Tôi bảo với Lưu khen HM có mà khen cả tháng,khác gì khen nhà giàu lắm của.

    Tôi cũng là dòng cua ốc, thuộc thành phần con “ông chủ”cho nên khi đọc ông về những kỷ niệm quê hương một thời khốn khó tôi lại thấy nao lòng.

    Mấy hôm nay báo chí nói nhiều đến trận chiến Hà nội 12 ngày đêm năm 1972 và đêm nay (at 10pm-in Perth city of Western Australia) tôi đọc trên HM blog bài “Điện biên phủ” trên không của DOVE, tôi lại nhớ về những ngày tháng ấy cách đây đã 40 năm tròn.

    Nhớ về những đau thương mất mát của Khâm thiên, Văn điển, Tương mai, Hoàng mai, Phùng khoang, Mể trì và cả làng quê tôi giáp thị xã Hà đông. Cả phố,cả làng nhuộm máu, nước mắt và trắng khăn tang.

    Tôi khi đó là cán bộ tăng cường trong đoàn chỉ đạo sản xuất của Ủy ban Nông nghiệp TW và là phó bí thư chi đoàn trực tiếp tham gia cứu giúp những vùng bị bom ở Hà nội.

    Sau này nhà thơ Nguyễn Duy nói “Bên nào thắng thì nhân dân cũng là người thất bại”tôi ngẫm ra thấy đúng, anh HM ạ.

    Có lẽ sau này sẽ trao đổi thêm về những năm tháng đó. Tuổi già “Lão giả an chi” lại phải an chi nơi đất khách vì con vì cháu là buồn lắm anh HM ạ.

    Tạm biệt ông và chúc ông bà cùng hai cháu cu LUCK,cu BIN Happy weekend
    Nguyễn Đình Cường

  7. tran dien says:

    Lịt cụ nó chứ Mẽo ta còn tẩn thế thì Khựa là cái đíu gì.

    • Hiệu Minh says:

      Bác cứ viết nhẹ nhàng thôi, không cần chửi mạnh như thế.

      Nhưng về ý tứ thì tôi đồng ý với bác, người Việt không phải tầm thường nếu có những thế hệ lãnh đạo dám bỏ mình vì đất nước.

  8. Tịt mù says:

    😆 😆 😆
    Nghe Bác “hot girl” Hà thành năm 70s nói về nỗi sợ mà mình buồn cười, số là chiều hôm trước Tịt mù lúi cúi mở cổng dắt xe vào nhà tự nhiên có 2 thằng bận đồ an ninh phanh xe cái kít ngay trước mặt, dù đã chuẩn bị tâm lý cho mọi tình huống rồi nhưng hồn vía vẫn lên mây, nghĩ thầm “Mịa, hôm trước mới nhậu với một thằng bên A87 có nghe nó nói gì mình đâu…” chưa kịp định thần lại thì 2 thằng đó quanh đầu xe giông tuốt.
    Vào đến nhà mình nói với vợ:
    – Em ra trước cổng lụm lại giùm anh cái 😳
    – Anh làm rớt gì ở ngoải à ❓
    – Ừ, ra lụm trái tim đem dzô cho anh 😆

  9. Dove says:

    Xin lỗi vì dạo này tôi rất bận, dịch xong là gửi luôn, ko có thì giờ đọc lại. Vậy mọi người thấy sai thì post lên để cùng sửa.

    Hoàn toàn tán thành phê phán của Xôi Thịt.

    Đây là bài viết tương đối khách quan của một phóng viên và học giả Mỹ. Ông đã tham khảo ý kiến của cả 2 bên. Tuy nhiên, về hệ thống phòng không của VN còn nhiều sai sót. Có thể là do phiên dịch và do phía VN ko thông báo đầy đủ về khí tài và chiến thuật của VN.

    Năm nay, báo chí VN đã có một bước tiến đáng kể trong việc cung cấp thông tin người thật và việc thật về cuộc chiến. Tuy nhiên, sau khi bàn bạc với bạn bè là sĩ quan phòng không, chúng tôi nhận thấy rằng việc đăng bài báo này lên blog là một dịp tốt để cả hai bên cùng nhau làm rõ những sự việc đã qua.

    Rất có thể chúng tôi sẽ cùng nhau hiệu chỉnh lại bản dịch và cho đăng trên tạp chí Phòng Không không quân.

    Ngày mai tôi sẽ gửi phần còn lại. Các phần tiếp theo sẽ chậm khoảng 4 ngày vì phải đi Nghệ An công tác.

    • Hiệu Minh says:

      Thật ra đây là lỗi của Tổng Cua vì không biên tập lại. Hôm qua đã ngồi soi, biết là có thể viết được gọn hơn, ít bị lệ thuộc vào bản gốc nhưng bận và buồn ngủ nên đành chịu.

      Lần sau sẽ chia cho mỗi bạn đọc một phần và ta dịch chung, vừa đóng góp chung vừa hưởng thành quả chung. Bạn đọc nên thumb up cho anh Dove cái còm trên để động viên anh ấy. Dịch mà chẳng có nhuận bàn phím 🙄

      Cảm ơn anh Dove rất nhiều. Bài dài 7000-8000 từ mà dịch thì quả thật là mệt. Anh Dove vốn tính cẩn thận của một nhà khoa học, hơi giống tính cách bác Lại Trần Mai, nên dịch mất thời gian hơn.

      Hy vọng bà con đọc và chia sẻ cảm xúc của mình về cuộc chiến 12 ngày đêm mà tôi cho bất cứ dân tộc nào trên thế giới cũng phải kính nể.

      • Dove says:

        Bản dịch thô ta nên trung thành với nguyên bản đến mức tối đa. Rất cám ơn Tổng Cua hiệu đính lại văn bản. Dove xuất thân là kỹ sư, nghề phụ là hoa tiêu viễn dương, viết luận án là TS Toán Lý, mới tham gia blog thôi nên văn chương tậm tịt.

  10. hoian says:

    Mình là người miền Nam, chỉ biết trận đánh qua sách vở…đây là lần đầu mới đọc rõ ràng hơn về trận đánh này, đang tiếp tục theo dõi.

    • Hiệu Minh says:

      Dù ở bất cứ nơi đâu, lúc đó trẻ hay già, tham gia trận chiến hay không thì mỗi chúng ta nên nhìn lại quá khứ và suy ngẫm.

  11. CT says:

    Cụ Kim Dung mới viết bài về “sợ”. Nhưng cụ sợ gì mà không dám vào hang vậy hả cụ ?

    • Hiệu Minh says:

      Chị KD đang bận làm nhà cửa và nhiều việc nên không muốn đăng bài trên Cua Times. Chị có dặn thế vì đăng lại phải re-com.

      Tôi cũng đọc bài hôm qua đăng trên VNN định đưa lên blog nhưng lại thôi.

      Khi nào xong nhà cửa, chị sẽ quay lại. Nói để bà con thông cảm.

      • PVNhân says:

        Vắng KD, HLinh… HC hơi bị lạnh lẽo. Nhiều khi tôi muốn còm-nhưng lại thôi….bởi HCua nói toàn đề tài nhậy cảm….Tôi muốn nói…Nhưng nói sao bây giờ…Khi sự thật vẫn là sự thật…Mong KD trở lại!

        • Hà Linh says:

          Bác PVNhan kính mến,

          Chị Kim Dung dịp này đang bận rộn vô cùng, chị ấy cũng nhớ đến những người bạn đáng kính trên Hang Cua như bác và các cô chú, anh chị khác..Lúc nào chị ấy đỡ bận hơn thì chắc sẽ lại vào trao đổi và thảo luận với bác và mọi người đấy ạ.
          Cháu kính chúc bác khỏe ạ!

  12. CT says:

    Một cuộc chiến khốc liệt nhất trong lịch sử loài người. Giờ tôi vẫn còn nge thấy tiếng máy bay gào thét nhức óc mỗi khi chúng hạ tầm thấp để thả bom thành phố Việt Trì và tránh đạn của phòng không ta. Những cảnh người chết vì bom là những ám ảnh không thể quên trong tôi.

    Sau cuộc hiến tưởng có ấm no hạnh phúc đương nhiên thế mà vẫn phải lên đây để đánh loại giặc khác.

    • CT says:

      Xin lỗi, viết sai chính tả.
      “nge” là “nghe”
      “cuộc hiến” là “cuộc chiến”.

    • Hiệu Minh says:

      Anh CT nên viết lại và chia sẻ với bạn đọc ở đây. Nếu viết được khoảng 1000-1500 từ thì đưa lên thành entry.

      Cảm ơn anh.

  13. Xôi Thịt says:

    Cũng biết dịch những bài dạng này không đơn giản nhưng XT vẫn mạnh dạn chê bài dịch này của bác Đô đọc quá lủng củng. Bình thường khi phê (chê) bài dịch của người khác , tôi sẽ đưa ra bản dịch của mình ra nhưng trong trường hợp này bài khá dài và bản thân tôi cũng không chắc lắm một số thuật ngữ về quân sự nói chung cũng như không quân/phòng không nói riêng nên đành chỉ chê suông một câu như vậy 🙂 . Cụ nào có nhã hứng đọc bản tiếng Anh có thể xem tại đây .

    Một điều thì tôi dám chắc là theo bản gốc tiếng Anh, ông Don Rissi là Lieutenant Colonel tức là Trung tá chứ không phải Thiếu tá.

    Có gì bác Đô bỏ quá cho (không bỏ thì thôi ạ 🙂 ).

    • Hiệu Minh says:

      Góp ý của XT rất đáng trân trọng. Nếu có thể, em biên tập lại chút và gửi cho anh. Anh sẽ đưa lên blog. Thanks.

  14. Lai Tran Mai says:

    Chào bác HM và các anh chị Hang Cua. Lúc xảy ra sự kiện này tôi còn nhỏ nên không tham gia trận chiến, nhưng cũng có “may mắn” sống ở thủ đô Hà Nội 2 đêm đầu tiên diễn ra trận ném bom. Quả thực những kỷ niệm về 12 ngày đêm đó không thể quên được. Mặc dù được chứng kiến tận mắt cảnh tang tóc, nhà cửa tan hoang… nhưng tôi cũng chứng kiến sao hồi đó người VN ta dũng cảm thế, hầu như chẳng ai có cảm giác sợ hãi cả. Từ trẻ con tới người lớn, tất cả đều bình tĩnh lăn xả vào thực hiện những công việc cần làm để giải quyết hậu quả của vụ ném bom đêm trước. Có lẽ chiến tranh kéo dài hàng chục năm đã tôi luyện người VN trở lên chai lỳ với mọi đau thương, mất mát do chiến tranh mang lại, coi việc chấp nhận chúng như là một phần tất yếu của cuộc sống…

    Đến đêm thứ ba thì tôi phải quay lại chỗ sơ tán, vượt cầu phao sông Hồng dài dằng dặc và dưới làn bom, rồi qua cầu treo sông Đuống lắc lư như võng làm người chóng mặt như đi trên dây, nhưng theo trí nhớ của tôi thì chẳng có không khí hoảng loạn, chỉ có một vài bà mẹ lo lắng sợ con rơi xuống sông và nhờ người khác giúp đỡ. Sang đến phố Thắng thì gặp một đám đông đang tụ tập, hóa ra là họ vừa hò nhau đuổi bắt được 1 tên phi công Mỹ mới nhảy dù xuống. Sau đó ở chỗ sơ tán, hàng đêm bọn tôi thường không xuống hầm trú ẩn mà toàn ra đồi nhìn về Hà Nội xem cảnh Mỹ ném bom và tên lửa bắn trả sáng lòa. Những kỷ niệm về cuộc không chiến B52 của tôi chỉ có vậy.

    Sáng sớm ngày 28.1.1973, nghe tin Hiệp Định Paris được ký kết, ngừng bắn trên toàn Việt Nam sẽ bắt đầu từ 27 tháng 1 năm 1973, tất cả hò reo, và không ai bảo ai, lập tức vứt bỏ hết đồ đạc, chào bà con địa phương đã cưu mang mình trong suốt năm 1972, rồi cứ xe đạp mà xuôi về HN. Ngày ấy còn nhỏ, đồi núi thì cao (sau này làm đường ta thường hạ thấp xuống), lên dốc, xuống dốc đều phải dắt bộ, nhưng bọn tôi vẫn đi băng băng, chập tối là tới Hà Nội, và hòa mình luôn vào đêm vui của người đang ở Hà Nội. Cảm giác sung sướng tột cùng này cũng từng xảy ra vào trưa ngày 30.4.1975 khi nghe tin Sài Gòn thất thủ. Chuyện đúng sai trong cuộc chiến không nói, nhưng ít nhất cũng là niềm vui vô bờ khi từ nay đất nước hòa bình trở lại, hai miền Nam Bắc thống nhất 1 nhà…

    Đã từng chứng kiến cuộc chiến và sống qua hai đợt Mỹ ném bom miền Bắc (1964-1968 và 1972), nên tôi rất thích đọc các sách sử liên quan đến giai đoạn này. Vì vậy tôi kể vài hồi ức trên như là một hình thức còm cám ơn bác Hiệu Minh, bác Dove đã sưu tầm, dịch và giới thiệu bài rất hấp dẫn này.

    • Hiệu Minh says:

      Anh Lại Trần Mai viết một bài dài dài đi. Chỉ cần viết những gì anh thấy trên đường đi sơ tán, lúc bom đạn, cảnh thành phố vắng lặng… 40 năm đủ cho lớp người như anh và tôi nhìn thấy những điều đáng suy ngẫm.

      Anh đăng lên blog bên anh và HM Blog sẽ xin đăng lại.

      • Lai Tran Mai says:

        Cám ơn bác HM đã trân trọng. Tôi cũng như bác Dove, dù hơi ngược 1 chút: xuất thân là nhà toán học, viết luận án là TS tài chính tiền tệ lạm phát và mô hình kinh tế lượng (econometric model), mới tham gia blog, và nhất là hạ quyết tâm giờ chỉ đọc chứ không nói và viết cho thanh thản cái đầu nên văn chương tậm tịt lắm, thế nên tôi mới rất khâm phục các bác về kỹ năng viết.
        Vả lại cả đời toàn viết theo ý lãnh đạo (VN) nên có viết cũng sẽ lại theo đường mòn đấy, chắc chắn sẽ bị ném đá thôi. Do đó, chỉ dám thỉnh thoảng tham gia sẻ chia một tý với các bác để cười vui thôi.
        Riêng về vụ Mỹ ném bom trong dịp Giáng Sinh, ngoài Khâm Thiên, Bạch Mai, Ga Hàng Cỏ, HN còn nhiều điểm nữa bị tàn phá nặng nề mà không hề được báo chí đề cập tới, lúc nào cũng chỉ nhắc tới 3 điểm trên, làm tôi rất buồn.

        Ra ngoại ô còn thê thảm hơn. Đêm rời Hà Nội đi Thái Nguyên, trên đường quốc lộ số 1 chạy ngang qua thị xã Từ Sơn dài hơn 2km, tôi thấy hình như không còn ngôi nhà nào còn nguyên vẹn; hầu như mọi ngôi nhà đều chỉ còn một số bức tường đổ vỡ nham nhở vôi trắng với khói đen do bị bom B52 rải thảm theo vệt. Nhà cửa ngoài mặt đường bay hết nên có thể nhìn thấy cả những ngôi nhà phía sau cũng y như vậy. Đến đoạn rời quốc lộ 1A, rẽ ngang qua đường tàu, qua một cánh đồng chuối rộng mênh mông như sân vận động thấy tất cả các cây chuối dường như bị đốn ngã đồng loạt, nằm ngổn ngang, phơi thân trắng xóa như hàng nghìn thây người đang chết nằm đó, mờ ảo dưới ánh trăng đêm và ánh sáng phát ra mỗi khi tên lửa bảo vệ thủ đô bắn lên không trung. Sau này nghĩ lại thấy rất khủng khiếp, nhưng lúc đó thằng bé 12 tuổi là tôi chỉ thấy lạ và ngạc nhiên…
        Lúc đó các đơn vị tên lửa tạo thành 1 vành đai bao bọc thủ đô và nằm cách thủ đô khoảng 25-30km, hướng về thủ đô để nhằm bắn các B52 bay ngang qua thủ đô để trút bom. Theo tôi được biết, bình thường mục tiêu của lưới lửa phòng không là bắn loạn xạ để máy bay địch không hạ thấp độ cao được, thả bom sẽ không trúng tọa độ cần thả, thế là ta sẽ bảo vệ được mục tiêu (chứ mục tiêu phòng không không phải là bắn hạ máy bay địch). Tuy nhiên đợt B52 vào HN tháng 12.1972, địch liều lĩnh cứ hạ thấp độ cao quyết tâm hủy diệt chính xác các mục tiêu chiến lược, nên ta buộc phải nhằm bắn hạ các máy bay…
        Sau ngày 27.1 về HN, tôi được gia đình kể lại đoạn từ Giáp Bát đi Ngọc Hồi cũng bị rải thảm tan hoang như Từ Sơn, nhưng do mật độ dân cư, nhà cửa ít hơn nên mức độ thiệt hại không bằng. Sau đó tôi đã đạp xe đi trên quốc lộ 1A đoạn đường này, thấy hai bên đường chi chit hố bom B52, cách nhau 5-10 mét lại một hố. Cây cối không thể mọc lại được quanh các hố bom vì có quá nhiều hóa chất độc… Đến tận giữa những năm 80 mới cơ bản lấp hết các hố bom này.
        Riêng nhà tôi ở đường Trương Định đợt B52 này rất may là không bị, chỉ bị F4 và F105 ném bom, nhà cũng bị thiệt hại đôi chút, bên hàng xóm ngay canh nhà bị bom tan hoang, 1 cụ già chết, nhưng tường nhà tôi chỉ bị nứt, mái nhà bê tông thủng. Sau này vá lại bằng xi măng nhưng vá kiểu gì thì mưa hơi to vẫn bị dột. Cuối cùng đành phải xây thêm 1 tầng nữa để chống dột cho mái. Bình thường tuyến đường nhà tôi cũng nằm trong tọa độ ném bom vì nó chạy thẳng từ Hồ Gươm qua chợ Mơ ra quốc lộ 1; các đoàn xe chở vũ khí, lương thực, kể cả xe tăng… ra tiền tuyến thường xuyên đỗ trên tuyến này mỗi khi di chuyển từ biên giới Lạng Sơn về qua Hà Nội, thay vì đỗ trên đường 1A nguy hiểm hơn, hay bị ném bom hơn (đoạn đường Giải phóng bây giờ).
        Nói chuyện chiến tranh thì nhiều lắm, vui có, buồn có, nhưng không hiểu sao, tôi hay nhớ các chuyện vui, nhất là thời gian sống ở nơi sơ tán, được vào rừng hái nấm, nhặt hạt rẻ; ra sông suối nhặt trai ốc hến, bơi lội, cưỡi trâu, lên núi chơi với dân quân trực chiến. Hồi đó trên các đỉnh núi ở Thái Nguyên, Yên Bái, Ba Vì, Sơn La ta thường đặt đặt các ổ phục kích đón lõng các máy bay địch. Máy bay địch sau khi thả bom Hà Nội, Hải Phòng… lúc quay về căn cứ UtapaoThái Lan sẽ bay ngang qua các đỉnh núi cao trên 1000 mét này, bọn phi công Mỹ tưởng ném hết bom là hoàn thành nhiệm vụ nên chủ quan, bay lả lướt, thế là dễ dàng bị ăn đạn của các cụ bô lão…
        Bài dài rồi, xin dừng đây, Chúc cả Hang Cua có 1 tuần làm việc mới vui vẻ, hiệu quả và… thanh bình.

  15. Sóc says:

    Bài này của ông Michel có 2 điểm sai:

    1/Một là phía Bắc Việt muốn Mỹ rút quân còn ko kịp, thì làm gì có vụ Mỹ dội bom để ép VN ký hiệp định Paris, Mỹ là phía từ chối ký, và Mỹ ném bom Hà Nội để ép mình chấp nhận thay đổi dự thảo, chủ yếu là cái điều khỏan QĐNDVN phải rút về Bắc. Nghĩa là mình từchối thay đổi dự thảo, còn Mỹ mới là phía từ chối ký vào cái dự thảo đó. Cái dự thảo tháng 10/ 1972.

    Mỹ bắt Bắc Việt rút quân về Bắc thì ko đc, vì lúc đó mình có nguyên tắc nước VN là 1, ko có chuyện người VN mà chỉ có đc ở ngòai Bắc. Còn mình đồng ý là : Ông Thiệu sẽ tham gia bầu cử trong chính phủ liên hiệp 3 thành phần trong cuộc tổng tuyển cử quy định trong hiệp định Paris.

    2/ Hai là chiến thắng đó nó mở ra 1 bước ngoặt khác, 1 cục diện khác, chứ ko phải là chiến thắng chung cuộc. Chỉ có 1 cuộc chiến tranh thôi và cả VN và thế giớ đều biết kết quả chung cuộc là ở năm 1975. Chứ cuộc chiến ko có kết thúc năm 1973 đâu mà chung cuộc.

    Nói chung 2 cái ý quan trọng này là mâu thuẫn với rất nhiều tài liệu, lời kể của cả hai phía.

    • Người nhà quê says:

      Sóc phản biện hay!

    • Tịt mù says:

      1. Hình như Sóc nhầm lẫn vụ ném bom miền Bắc lần I (tháng 8-1964), vui lòng check lại.
      (Tịt mù cũng không rõ lý do tại sao Mỹ ném bom MB lần 2 năm 1972, vì HĐ Paris đã được 2 bên chốt từ lâu, khoảng tháng 7 năm 1973)
      2. Thất bại ném bom MB 12-1972 là dấu chấm dứt đối với Mỹ là chính xác, vì trước đó Mỹ đã rút quân ra khỏi Việt Nam (đến thời điểm giữa năm 1972 quân đội Mỹ còn có 25.000 quân). Bản thân QH Mỹ đã không ủng hộ cuộc chiến này và phong trào phản chiến phát triển mạnh. Nên việc thất bại trên dập tắt mọi hy vọng cuối cùng của Nixon.

      Đã hứa là không giận nhé 😆

      • Tịt mù says:

        xin sửa lại là “HĐ Paris đã được 2 bên chốt lại khoảng tháng 10 năm 1972”

      • Sóc says:

        @ Tít,

        Thứ nhất là tớ chẳng biết giận ai, mà nếu lỡ giận thì cứ xuỳ kẹo ra là tớ quên tịt hết. 😀
        Thứ hai là tớ không nhầm đâu. Nhưng giờ phải đi ngủ để mai bay sớm, mai tớ sẽ recom chi tiết.
        Tặng cậu bài hát này:
        “Những Chuyện Không Thể Quật Ngã Bạn Càng Làm Bạn Mạnh Hơn – What Doesn’t Kill You Make You Stronger”

        Bản này có 60 triệu lượt xem, và đang đề cử giải grammy năm nay.
        Hãy chú ý những bạn trẻ VN trước cửa chợ Bến Thành trong clip này nhé. Không phải tự nhiên mà ekip sản xuất đó đưa hình ảnh lên.

        B52 xưa kia không khuất phục được ng Hà Nội, thì Lưỡi bò hay nhg Cam bẩn khuất phục được chúng ta chăng? 😉

        @ Bác Tantruonghung.
        Mai Sóc recom sau. Nhưng đúng như Sóc nói đấy ạ.

    • Hiệu Minh says:

      Đây là một cách nhìn, chưa biết đúng sai, nhưng là một cách nhìn của người Mỹ.

      • Tịt mù says:

        Dạ, cháu nghĩ cách nhìn của ai không quan trọng, khi đã được đưa lên một tạp chí có uy tín thì đã có giá trị tham khảo rồi 😆

    • Tantruonghung says:

      Chiều 18/12/1972 tôi có đi qua phố Khâm Thiên để về nơi sơ tán ở Hà Tây sau đó 1,2 tiếng thì Khâm Thiên bị B52 ném bom, hút chết.

      Theo tôi Sóc nên xem lại. Đúng là tháng 10/72 thì đã có dự thảo hiệp định và Mỹ không còn điều kiện quân Bắc Việt phải trở lại vĩ tuyến 17.
      Chuyện 2 bên tố nhau lật lọng trước khi ký hiệp định rồi dẫn tới ném bom B52 phức tạp hơn nhiều, chứ không phải vì 1 điều khoản nào và càng không phải vì lý do 1/ của Sóc.
      Theo nhiều người thì HN không bất ngờ với việc này. Giữa tháng 12/72, sau khi ông Lê Đức Thọ đàm phán buổi cuối cùng với cố vấn an ninh Kít sinh gơ thất bại, ông Thọ về HN. Trên đường về ghé qua Mạc Tư Khoa ngắn ngủi ông Thọ đã được người Nga cho biết B52 Mỹ sẽ ném bom HN trong vài ngày tới.

      Có điều chưa hiểu là tại sao Mỹ lại ném bom rải thảm phố KT và BV Bạch Mai mà không ném bom các địa điểm khác ở HN.

    • Tôm says:

      @Sóc, mục 1.
      Theo tôi, lý do mà tác giả bài này nêu là đúng, ít nhất là theo những gì tôi đã từng đọc.
      Đầu tháng 12/72, phía ta không thoả thuận được với Nixon về hiệp định và có ý chờ sang đầu tháng 1/73 khi QH HK họp lại sau kỳ nghỉ Giáng sinh và Năm mới. Khi đó, QH HK có xu hướng chống chiến tranh, chắc chắn sẽ là bất lợi cho Nixon. Vì vậy, phía VN tin rằng bất đàm phán tự nhiên thành (họ tin là trong dịp nghỉ Giáng sinh, Năm mới sẽ không có chuyển biến gì lớn trên chiến trường có thể thay đổi tình hình khi đó). Tuy nhiên, thời điểm đó gần như là canh bạc cuối với Nixon, nên Nixon và Kissinger đã đi đến quyết định bất ngờ với tất cả các bên, oanh kích miền bắc bằng B52. Hy vọng của Nixon đó sẽ là đòn quyết định để phía VN quay lại đàm phán và chấp nhận các điều kiện của HK, nhằm vớt vát lại chút danh dự cho HK (chính xác là cho Nixon) trước khi rút quân khỏi VN.
      Chính vì thế có nhiều nhà nghiên cứu phương Tây cho rằng, nếu phía VN nhượng bộ, thì có thể đã không xảy ra trận ĐBP trên không.
      Và sau sự kiện này, mỗi phía đều nhìn nhận nó như là một chiến thắng của phía mình, như tác giả bài này đã nêu. Phía VN coi đó là chiến thắng vô cùng to lớn, như một ĐBP (trên không). Còn phía HK cho rằng nhờ nó mà VN đã quay lại bàn đàm phán và ký kết hiệp định Paris chưa đầy 1 tháng sau đó.
      Ngoài ra, con số máy bay B52 bị tiêu diệt (chắc sẽ được đề cập đến trong phần sau của bài này) cũng rất khác nhau giữa số liệu của các bên. Phía VN nói là 34, phía HK chỉ công nhận khoảng trên dưới 20. Tôi không nhớ chính xác và ngại Gúc lại chi tiết, các bạn có thể tham khảo bên diễn đàn Quân sử Việt Nam, có rất nhiều số liệu chi tiết (đến số hiệu từng máy bay B52 và các nguồn thông tin).

  16. Tịt mù says:

    😆 😆 😆
    Cháu tưởng tem là đặc thù của teenage chứ, ai dè…
    Cuối tuấn vui vẻ nhé Bác 😆

  17. Sóc says:

    Đây là một sự trùng hợp vì nhà Sóc cũng đang viết bài nhân 40 năm B52 rải thảm. Viết suốt 1 tuần nay, dài cỡ 3 entry rồi mà chưa xong.

    Cũng đang lưỡng lự không biết có đưa lên không, vì khơi lại chiến tranh là điều mà Sóc e ngại.

    Nhưng Sóc cũng nghĩ, hoà giải là nhìn thẳng vào sự thật để hoà giải. Những mất mát của chiến tranh phải được các thế hệ sau ghi nhớ và rút kinh nghiệm. Sẽ có lỗi lớn nếu sự hy sinh của bà con nhân dân mình, bất kể phía nào, bị lãng quên.

    Nhưng chú Dove đã đưa lên rồi, Sóc không đưa lên nữa.
    Có lẽ sẽ chỉ là 1 còm ngắn, tổng hợp lại, rồi ng sống đón Giáng Sinh, cho ng chết an lòng.

    • Tịt mù says:

      Thời mới lớn, hắn đang dạo chơi với một đám bạn thì gặp một người ăn xin bên lề đường, cái sỹ diện hảo của một thằng thiếu niên muốn chứng tỏ trước mặt đám bạn gái dù không khá giả gì, hắn móc vội mấy đồng bạc lẻ thảy vào cái thau rồi sải bước nhanh theo.
      Người ăn xin: anh ơi!
      Hắn ngoảnh lại, một thoáng, hắn tiến về phía người ăn xin.
      – Chú gọi tôi hả?
      – … (im lặng không nói).
      – ???
      Trong một sát na, hắn chợt nhận ra là tờ tiền khi nãy không nằm trong thau mà lất phất lăn lóc gần đó, hắn vội lượm lại và nhẹ nhàng đặt vào thau rồi hỏi: “Nãy chú gọi tôi hả?”
      – Ừ.
      – Có gì không chú?
      Người ăn xin chậm rãi: “không có gì, tôi quên chưa cảm ơn anh thôi”.
      Hắn bật cười: “có gì đâu chú”.
      Rồi hắn rảo theo đám bạn lúc này cũng đứng xa xa, chuyện trò vui vẻ.
      Mãi sau này khi vô tình lân la thăm hỏi hắn mới biết chú là lính tăng cường cho trận An Lộc 1972, nơi một phần thân thể nằm lại đó và được nghe chú đọc 2 câu thơ:
      “An Lộc địa, sử ghi chiến tích
      Biệt cách dù vị quốc vong thân”
      Và đó là người đầu tiên hắn học được 2 chữ “cám ơn” một cách bề trên như thế.
      (một xíu trong cái ý nghĩ cũa thế hệ trẻ mà Sóc dụ Tịt mù viết)
      Nhắc đến trận này có lẽ là lý do HN thắng trong cuộc ĐBP trên không, vì ở trận An Lộc, quân của Bắc Việt chủ động tấn công, quân số gấp 4 lần nhưng đã thất bại sau hơn 1 tháng cầm cự vì B 52 của Mỹ.

      • Sóc says:

        Chú ấy bị mù hả Tít? Buồn quá.
        Phía bên này, dù được vinh danh đủ thứ, sau chiến tranh nhưng những người khốn khổ như chú mà Tít kể cũng nhiều lắm.
        Tít thì có lẽ ít quan tâm cựu chiến binh phía bên này. Sóc thì nghĩa trang Trường Sơn gần như năm nào cũng ghé, còn nghĩa trang bị bỏ hoang ở Biên Hoà của lính VNCH cũng đến 2 lần. Nhiều lúc đau đớn đến mức như muốn hét lên. Đi ở nghĩa trang về, gặp những bà mẹ già còng lưng, những phụ nữ khô đét gày gò đi thắp hương cho chồng con về, rồi về đến thị trấn nhìn tụi quan huyện mới thời nay, bóng mỡ, đểu giả, ngu ngốc, tham lam. . .Cảm giác đau đớn, nghẹn ngào dâng lên, cảm thấy mình không đóng kịch nổi nữa
        Sóc chờ sách của chú Osin Huy Đức ra, mà chưa đọc Sóc đã biết một phần. Những chuyện sau năm 75, không phải mình chú ấy nhìn ra mà nhiều ng cũng nhìn ra, trong đó có Sóc.
        Thôi Sóc chuẩn bị hành lý, lại đi công tác. Tưởng được nghỉ ngơi mà cuối cùng lại là đi công việc.
        Tạm biệt nhé
        Thứ bảy vui vẻ tít mù nhé Tít.

    • Hiệu Minh says:

      Cháu Sóc cứ viết tiếp đi và đăng lên blog của cháu. Chú sẽ đăng lại. Nhưng viết ngắn khoảng 2 bài thôi, vì dài quá, bạn đọc sẽ mệt. Cháu có cách nhìn riêng của mình nên chắc sẽ thú vị.

      Đây là thời điểm đáng viết về những gì mà thế hệ cha chú đã làm nên một trang sử chả khác gì Bạch Đằng Giang, nhất là trong lúc người Trung Quốc lại một lần nữa nhòm ngó hải đảo biên cương được giấu dưới 16 chữ vàng, 4 tốt và những kẻ ngu, tham, hèn nhát đến mức khốn nạn ngay trong đất nước mình.

      • Sóc says:

        Nhà Sóc cả tuần nay cày trong đống sử liệu cả Việt lẫn tiếng Anh, càng tìm hiểu càng khâm phục … Mỹ mới chết, đúng là siêu ngáo ộp của thế giới. Khâm phục Mỹ xong lại thấy khâm phục bộ đội mình quá chú à 😀
        Mải viết quên luôn cả ra sân bay, nên sáng mai 4 giờ đã phải dậy để bay chuyến sớm nhất, mới kịp ăn sáng và đi …. mit tinh ở Nhà Hát Lớn Sg với bạn Minh Dương. Hihi.
        Trước khi đi ngủ, mời chú nghe bài này.

  18. xanghứng. says:

    MET CÒB !

    Tôi đọc ông Cua chỉ cò thiếu ba vạn chín nghìn ngày nữa cũng tròn….51 năm, hôm nay mới được “Tem” đấy !

    • Hiệu Minh says:

      Ông này thiêng quá. Tôi đi ngủ rồi và cứ nghĩ mình đã post bài xong. Đợi 20 phút chả ma nào tem. Vào giường nghĩ ngợi. Mở máy xem, hóa ra entry vẫn ở chế độ private. Vừa mở public đã có ông XH còm.

      Vào email kiểm tra, thấy cụ nhắn là ông xuất bản đi… Bọn tôi đang chờ. Linh cảm nghề nghiệp 🙂

      Bây giờ thì đi ngủ nhé. Quá muộn rồi. Chúc bà con vui cuối tuần.

%d bloggers like this: