Non nước xin thề

Khóc HCM ngày 9-9-1969Nhắc đến Tổng Bí thư Lê Duẩn, ngoài những đóng góp cho đất nước, thế hệ U60-70 đều nhớ giọng sang sảng và hào khí đất nước với năm lời thề. Ngày 9-9-1969, hàng triệu người Việt Nam đã rơi nước mắt khi nghe ông đọc điếu văn tại lễ truy điệu Cụ Hồ.

Non nước xin thề

Trên quảng trường Ba Đình, hàng vạn cánh tay giơ lên tới năm lần khi nghe “Vĩnh biệt Người, chúng ta thề”. Vài từ khóa đọng lại trong lòng bao người dù đã bốn chục năm trôi qua. “Thống nhất đất nước”, “Đem lại phồn vinh, hạnh phúc cho đồng bào”, “Giữ gìn sự đoàn kết nhất trí của Đảng như giữ gìn con ngươi của mắt mình”, “Luôn luôn phát huy tình cảm quốc tế trong sáng , vì hoà bình, độc lập dân tộc” và cuối cùng “Toàn thể nhân dân ta, thanh niên ta nguyện ra sức trau dồi mình thành những con người mới, làm chủ đất nước, làm chủ xã hội mới”.

Người kể câu chuyện này, khi đó là một học sinh lớp 9, xúc động sâu sắc khi nghe lời điếu văn và di chúc qua chiếc loa đầu xóm. Đất nước đưa tiễn cụ Hồ vào sáng Thu ảm đạm. Dù bôn ba, anh vẫn nhớ ngày ấy.

Đôi lúc có dịp đi qua Lăng trên quảng trường Ba Đình, anh tự hỏi, Cụ Hồ đâu có muốn như thế. Bỗng anh muốn xem lại, những lời thề non nước trên đã thực hiện như thế nào sau bốn thập kỷ.

Một “đã”, bốn “đang”

Thống nhất đất nước đã thực hiện sau 6 năm, đất nước hết chiến tranh. Niềm hạnh phúc lớn nhất của dân tộc không còn bom nổ và nước mắt thôi rơi.

Từ một nước 80-90% dân sống dưới mức nghèo khổ nay còn 15%, đó là thành tựu lớn. Với thu nhập gần 1000$/người/năm có thể nói 85 triệu dân được “phồn vinh và hạnh phúc” hay chưa? Có phải tất cả “ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành”.

Anh không phải đảng viên nên khó viết được gì về lời thề “giữ gìn con ngươi”. Người dân tin Đảng hay không tuỳ thuộc vào cuộc sống hôm nay. Thời đại thông tin đa chiều, người trong hay ngoài đảng đều sống trong môi trường “mở”, xấu tốt được phơi bày. Điều tốt đẹp được hàng tỷ người biết đến trong giây lát và hành động xấu xa cũng bị lên án trên YouTube như cô bảo mẫu tát trẻ hay quan chức nhận phong bì.

Diễn văn mới đây nhân kỷ niệm 2-9-2009, Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh đã nhắc lại di chúc ”Đảng ta là một đảng cầm quyền. Mỗi đảng viên và cán bộ phải thật sự thấm nhuần đạo đức cách mạng, thật sự cần kiệm liêm chính, chí công vô tư. Phải giữ gìn Đảng ta thật trong sạch, phải xứng đáng là người lãnh đạo, là người đầy tớ thật trung thành của nhân dân”.

TBT còn thừa nhận “Tr­ước những biến động phức tạp của tình hình thế giới, sự tác động của mặt trái cơ chế thị trường, đã và đang có một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên suy thoái về t­ư tưởng, chính trị và đạo đức, phai nhạt lý t­ưởng, mất cảnh giác, giảm sút ý chí chiến đấu, kém ý thức tổ chức kỷ luật, tha hoá về lối sống, quan liêu, xa rời quần chúng. Một số đảng bộ, chi bộ vẫn còn tình trạng mất dân chủ, hoạt động tự phê bình và phê bình còn nặng hình thức, để cho chủ nghĩa cá nhân chi phối, nội bộ mất đoàn kết, làm suy giảm lòng tin của nhân dân đối với Đảng. Đây là một nguy cơ tiềm tàng của Đảng cầm quyền…”

Đôi người không khỏi băn khoăn. Đã trung kiên thật sự thì mặt trái của cơ chế thị trường sao có thể làm đảng viên thoái hóa biến chất. Lẽ nào ngục tù không khuất phục, nhưng tiền bạc và danh vọng lại làm gục ngã những “đầy tớ trung thành”. Phải chăng, phần “người” của nhiều đảng viên đã bị che lấp bởi lòng tham nên lý tưởng tuyệt vời cũng biến mất. Và ”một số đảng bộ, chi bộ” còn tình trạng mất dân chủ không thể làm suy giảm lòng tin hay là nguy cơ tiềm tàng đối với Đảng?

Bối cảnh quốc tế ngày nay, “tình cảm quốc tế trong sáng” cũng khác những thập kỷ 1960-1970. Muốn “làm bạn với tất cả” đôi khi còn khó cho chính mình. Không còn chiến tranh lạnh, nhưng có thế giới phẳng, hải đảo biên giới không còn như xưa. Cuộc “đấu tranh vì hoà bình, độc lập dân tộc và dân chủ” vẫn đang tiếp tục.

Để làm chủ đất nước, xã hội và tiến trình hội nhập, ”con người mới” chính là những công dân toàn cầu với những tố chất của thời đại. Điều này mới là thách thức lớn nhất của đám con cháu, từ dân đến lãnh đạo chắc còn phải học nhiều.

Trong năm lời hứa vào sáng thu 9-9-1969, có lẽ chúng ta đúng hẹn một, đó là thống nhất đất nước. Bốn lời hứa còn lại vẫn ở giai đoạn “đang” chăng? Bốn thập kỷ trôi nhanh, dường như thế giới đang bỏ Việt Nam lại phía sau rất xa.

Những lời dạy.

Anh kể câu chuyện trên báo Người Hà Nội viết về bác sỹ Trần Duy Hưng, chủ tịch UBND Hà Nội những năm 1960, đón cụ Hồ dự Đại hội Thiếu nhi Thủ đô. Khi phát biểu, cụ đùa “Tôi có 5 điều dạy thiếu nhi, chú Hưng có nhớ không?”.

Trần Duy Hưng an ủi các em nhỏ trong ngày tang lễ HCM

BS Trần Duy Hưng an ủi các em trong ngày tang lễ HCM

Bác sỹ Hưng không hề lúng túng và trả lời “Năm điều Bác dậy thì các cháu thiếu nhi Hà nội thuộc lầu lầu. Cháu nào xung phong đọc?”. Cả hội trường giơ tay ào ào. Ông Hưng chỉ một cháu. Đương nhiên là cháu đó – bây giờ là bậc cụ – đọc một lèo, không sai một chữ. Cụ Hồ gật gù, giơ ngón tay cái lên ra hiệu, ý nói “Chú khá lắm”.

Nhiều người nhớ chuyện này, ngoài việc ứng xử thông minh của chính khách, nhưng cả lời dạy đơn giản của lãnh đạo mà trẻ con cũng thuộc. Những điều nhắn nhủ đều ngắn gọn và dễ nhớ.

Nghe phát thanh Quân đội nhớ ”trung với nước hiếu với dân”. Hay nhắn công an “với nhân dân, phải kính trọng lễ phép”. Thật ra, dân ta gặp cảnh sát giao thông kiểm tra giấy tờ xe hay công an khu vực, ai cũng nhớ nhưng chỉ không dám…nhắc thôi.

Cả nước phát động cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”. Đọc tin tức online, báo nào cũng đăng cái tít này nguyên vẹn. Nhưng thú vị thay, ít thấy ai nói một cách ngắn gọn học cái gì, đạo đức nào để làm theo.

Trên Báo điện tử của ĐCSVN có một số khẩu hiệu về nội dung đạo đức và tư tưởng Hồ Chí Minh rất dài, thường thấy trong phòng họp, áp phích hay panô treo phố. Để thách thức sự thông tuệ, xin độc giả thử bỏ ra 5 phút để nhớ ra 5 gạch đầu dòng. Liệu các nhà trí thức 5 bằng cấp có làm được như em bé 5 tuổi thuộc 5 điều cụ dạy.

Đã 4 thập kỷ trôi qua, cậu bé năm xưa nghe điếu văn từ loa xóm, nay đã thuộc về lứa tuổi tri thiên mệnh. Anh nhớ mãi hào khí thưở nào, những tố chất của người “đầy tớ”, cách “giữ gìn con ngươi” của họ.

Hôm nay với những biến đổi của thời đại, dân thường nên học gì từ những lời cụ dạy cho thật đúng  với thực tại và đảng viên làm thế nào để tiếp tục xứng đáng với mong ước trong di chúc “Phải giữ gìn Đảng ta thật trong sạch, phải xứng đáng là người lãnh đạo, là người đầy tớ thật trung thành của nhân dân”.

Đó là trăn trở của người bạn, người viết bài này và cũng là câu hỏi lớn cho 10 năm tiếp theo khi kỷ niệm 50 năm di chúc Hồ Chí Minh và những lời thề năm xưa.

HM. Bài đăng trên Tuần Việt Nam

Video clip Lễ tang chủ tịch HCM

Toàn bộ Điếu văn do TBT Lê Duẩn đọc

Năm lời thề

  1. Giương cao mãi mãi ngọn cờ độc lập dân tộc, quyết chiến quyết thắng giặc Mỹ xâm lược, giải phóng miền Nam, bảo vệ miền Bắc, thống nhất đất nước để thỏa lòng mong ước của Người.
  2. Đem hết sức mình tiếp tục phấn đấu thực hiện lý tưởng xã hội chủ nghĩa và cộng sản chủ nghĩa cao đẹp mà Người đã vạch ra cho giai cấp công nhân và nhân dân ta, đem lại phồn vinh cho đất nước, hạnh phúc cho đồng bào.
  3. Hết lòng hết sức giữ gìn sự đoàn kết nhất trí của Đảng như giữ gìn con ngươi của mắt mình, tăng cường sức chiến đấu của Đảng, làm hạt nhân cho khối đoàn kết toàn dân, bảo đảm cho sự nghiệp cách mạng của giai cấp công nhân và dân tộc Việt nam hoàn thành thắng lợi.
  4. Luôn luôn phát huy tình cảm quốc tế trong sáng của HỒ CHỦ TỊCH, hết lòng góp sức vào việc khôi phục và tăng cường sự đoàn kết nhất trí trong phe xã hội chủ nghĩa và giữa các Đảng anh em trên cơ sở chủ nghĩa Mác – Lê nin và chủ nghĩa quốc tế vô sản; thắt chặt tình đoàn kết giữa các dân tộc Đông – dương; ra sức ủng hộ phong trào cách mạng của nhân dân các nước, góp phần tích cực vào cuộc đấu tranh của nhân dân thế giới vì hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và chủ nghĩa xã hội.
  5. Suốt đời học tập đạo đức, tác phong của Người, bồi dưỡng phẩm chất cách mạng, không sợ gian khổ, không sợ hy sinh, rèn luyện mình thành những chiến sĩ trung thành với Đảng, với dân, xứng đáng là đồng chí, là học trò của HỒ CHỦ TỊCH. Noi gương Người, toàn thể nhân dân ta, thanh niên ta nguyện ra sức trau dồi mình thành những con người mới, mang lá cờ bách chiến bách thắng của HỒ CHỦ TỊCH tới đích cuối cùng. 
Quảng trường Ba Đình. Ảnh: HM

Quảng trường Ba Đình. Ảnh: HM

Advertisements

2 Responses to Non nước xin thề

  1. Trung Dũng says:

    Bác viết rất trầm, rất lắng làm em nhớ lại 40 năm trước, ngày ấy xã em cũng có tổ chức khóc.

  2. dangminhlien says:

    VN là thế giới ngược nên “thề rồi xong cá trê chui ống”. Ngày nay chỉ còn tư bản đỏ và xanh là khỏe thôi nhưng lại lo anh Tầu chèn ép.

    Số đông: Dân thì phọt phẹt, cùn, bất tri ( biết ) và bất cần. Trí thì sĩ khí rụt rè như gà phải cáo, bất cập chuyên môn, đói hom hem…

    Đa số chỉ còn tâm lí: Tự cứu lấy mình, cơm no, áo ấm, vợ hiền, con khôn, là may phúc, bác HM ạ!

%d bloggers like this: